А союз 1 против ткъа, амма, делахь а; передаётся тж бессоюзной конструкцией, деепричастием или глаголом в условном накл. + частица а; он поехал, а я остался
|
|
Скачать 16.71 Mb.
|
| Nohchiyn.net OCR - http://chechnyafree.ru/ а союз 1) против. ткъа, амма, делахь а; передаётся тж. бессоюзной конструкцией, деепричастием или глаголом в условном накл. + частица а; он поехал, а я остался - иза д1авахара, со висира; я шутил, а он сердился - аса бегаш бора, ткъа иза оьг1азъ-оьхура; учиться может, а не хочет -дешало, амма ца лаьа; хоть красив, а не умён -хаза велахь а, хьекъале вац; пиши пером, а не карандашом- къоламца а ца яздеш, пероца язде 2) соед. ткъа; на горе дом, а под горой озеро- гу т1ехь ц1а ду, ткъа гу к1ел 1ам бу; а как его зовут?- ткъа х1ун ю цуьнан ц1е? 3) усил. ткъа; ма; ткъа... ма; а когда ты поедешь?- ткъа хьо маца г1ур ву?; а я уж так буду рад!- ткъа суна ма хазахетар ду! 4) а то а) (в противном случае): спеши, а [не] то опоздаешь -сихло, т1аьхьавуьссур ву хьо; б) (а на самом деле): если бы так, а то всё наоборот- иштта делахьара а, цхьа х1ума дара, ткъа дерриг а б1останехьа ма ду; в) в знач. «да»: пойдёшь? — А то как же, пойду- воьдий хьо? — Т1аккха ткъа, воьду дера; г) в знач. «потому что» - цундела, -на, дела, а; надо остановиться на ночлег, а то уже темно- буьйса яккха еза: 1аржъелла; а частица 1) при обращ. ва; Салман, а Салман, иди сюда!- Салман, ва Салман, схьавола кхуза! 2) при вопросе х1ан?; что ты сказал, а? х1ун элира ахь, х1ан?; а межд. х1ан; а, так это были вы! – х1ан, ткъа шу дара уьш! а (перед гласным. ан ) приставка «.доцуъ я «за» маь!нехь лела дешхьалхе; мае.: анормальный- ларт1ахь доцу абзац м абзац (мог1а юьххьера юхаозар; шина юхаозарна юккъера текст)-, писать с ~а абзацера яздан; прочесть первый ~ -хьалхара абзац д1аеша абитуриент м, ~ка ж абитуриент (юккъера школа чекхъяьккхинарг я лаккхара де-шар деша воьдург) абонемент м абонемент; ~ на цикл лекций- цхьа мог1а лекцешка ладог1а елла абонемент абонент м абонент (абонемент ерг) аборигены мн. (ед. абориген м) аборигенаш (даймахкахо) аборт м мед. аборт, бер д1адаккхийтар; сделать ~ - аборт ян, бер д1адаккхийта абрек м обарг абрикос м туьрк абрикосный -ая, -ое, абрикосовый, -ая. -ое - туьркан; абрикосная косточка - туьркан лаг; абрикосовое дерево - туьркан дитт; абрикосовое варенье -туьркийн варени абсолютизм м полит, абсолютизм (цхьаьннан карахь дерриг а 1едал долу урхаллин кеп) абсолютно нареч. дуьициила йоццуш; с отриц. данне а; он ~ прав - иза дуьициила йоццуш бакъ ву; он ~ не прав- иза ванне а бакъ вац абсолютный -ая, -ое 1) филос. абсолютни, ц1ена (дуьстина, дозуш доцу) 2) в знач. «совершенный, полный» - дуьззина; ~ый покой - буьззина тем ; ~ое большинство- къаьсттина дукхахберш; ~ая монархия - абсолютни монархи абстрактный -ая, -ое абстрактни абстракция ж абстракци абсурд м г1урт, абсурд, цхьа а доцург; довести свою мысль до ~а- шен ойланах г1урт бан; шен ойла цхьа а доцчу т1е яккха абсурдный -ая, -ое г1урте, цхьа а аг1о йоцу; ~ое мнение – г1урте ойла абсцесс м мед. абсцесс авангард м авангард авангардный -ая, -ое авангардан, авангардера; ~ые бой авангардан т1емаш аванпост м аванпост (хьалхара ха я и лаьтта меттиг) аванс м аванс; выдать ~ аванс яла; получить ~ -аванс эца авансировать сов. и несов., кого-что авансировать -дан, аванс яла; ~ строительство – г1ишлошна аванс яла авансовый -ая, -ое авансан; ~ отчёт- авансан отчёт авансом нареч. авансаца, хьалххе; платить ~ - авансаца д1адала авансцена ж театр, авансцена авантюра ж авантюра авантюрист ж, ~ка ж авантюрист (авантюра лелорг) аварийный -ая, -ое аварии; ~-ая служба - аварии г1уллакх авария ж авари (талхар, дохар); потерпеть ~ю- авари хила август м август; в ~е [месяце] - август баттахь августовский -ая, -ое - августан, авгу-стера авиа авиа мас.: авиабензин - авиабензин авиабаза ж воен. авиабаза авиазавод м авиазавод авиалиния ж авианекъ авианосец м воен. авианосец, авиахикема авиапочта ж авиапошт; послать (или отправить) ~ой- авиапоштаца яхьийта авиастроение с кеманаш дар авиатор м авиатор авиационный -ая, -ое авиации; ~ая промышленность- авиации промышленность авиация ж авиаци; сельскохозяйственная ~ - юьртабахаман авиаци авось частица разг. х1ун хаьа; ~_не опоздаем –х1ун хаьа т1аьхьа ца дуьсий а ; делать что-л. на ~ - хилахь хир аьлла цхьаъ дан аврал м аврал австралийский -ая, -ое австралихойн австралийцы мн. (ед. ~ец м, ~йка ж австралихо) австралихой австрийский -ая, -ое австрихойн австрийцы мн. (ед. ~ец м, ~йка ж австрихо) австрихой авто авто («автомобилийн я уьш ен» маь1на долу чолхечу дешнийн хьалхара дакъа); мас.: автозавод -автозавод авто авто мас.: авторучка - авторучка; автоплуг- автогота авто авто («шен» боху маь1на долу чолхечу дешнийн хьалхара дакъа); мас.: автобиография- автобиографи автобаза ж автобаза автобиографический -ая, -ое автобиографии автобиография ж автобиографи автобус м автобус автобусный -ая, -ое автобусийн, авто-бусан автогённый -ая, -ое: ~ая сварка- автогенаца вовшахлатор автогонки мн. автомобилаш хахкар автограф м автограф (автора та1ийна; куьг я язйина текст) автозавод м автозавод автоинспекция ж автоинспекци (автомобилийн инспекци) автоколонна ж автоколонна, автомобилийн колонна автолавка ж автотуька автомагистраль ж автомагистраль, автонекъ автомат м в разн. знач. автомат автоматизация ж автоматизаци; ~ производства - производствен автоматизаци автоматизировать сов. и несов., что автоматизаци ян, автоматизировать дан автоматический -ая, -ое автоматически; ~ая телефонная станция (АТС) -телефонан автоматически станци; действовать ~и (нареч.)- ша-шаха (или автоматически) -дан автоматчик м в разн. знач. автоматхо, автоматчик автомашина ж автомашина автомобиль м автомобиль автомобильный -ая, -ое автомобилан; (изготовляющий автомобили) тж. автомобилаш ен; ~ая шина- автомобилан чкъург; ~ый завод - автомобилаш ен завод автономия ж автономи автономный -ая, -ое автономии; ~ая республика -автономии республика автопарк м автопарк автопилот м автопилот автоплуг м автогота автопогрузчик м автопогрузчик, автоки-радуттург автопоезд м автопоезд автопортрет м автосурт, автопортрет автопробег м спорт, автомобилаш хахкар автор м автор; ~ проекта- проектан автор авторемонтный -ая, -ое авторемонтан, авторемонт ен авторитет м авторитет, ларар; он пользуется ~ом - иза наха лоруш ву; преподаватель — большой ~ для ребят - хьехархо берашна йоккха авторитет ю авторитётный -ая, -ое 1) (пользующийся авторитетом) - авторитет йолу; ~ый учёный -авторитет иолу 1илманча 2) (заслуживающий доверия)- тешаме, авторитете; ~ое мнение- авторитете хетарг авторский -ая, -ое авторан; ~ое право - авторан бакъо авторство с авторалла авторучка ж авторучка автострада ж автострада, автонекъ автотранспорт м автотранспорт ага 1. межд. х1ан; ~, попался!- х1ан, каравеа хьо! 2. частица прост. х1аъ, х1аъа; видишь? — Ага, вижу- гой хьуна?— Х1аъ, го агглютинативный -ая, -ое лингв, аг-глютинативни; ~ые языки - агглютинативни меттанаш агент м в разн. знач. агент агентство с агенталла; Телеграфное ~ телеграфан агенталла ; агентура ж 1) агентура (къайлаха хаамаш гулбаран, талламан г1уллакх) 2) собир. агентура, агенташ, зерхой агитатор м агитатор агитационый -ая, -ое агитационни; ~ая работа - агитационни болх агитация ж агитаци агитировать несов. 1) за кого-что и без доп. (заниматься агитацией)- агитаци лело 2) кого, разг. (убеждать) -тешо, т1еверзо агитмассовый -ая, -ое агитмассийн; ~ая работа - агитмассийн болх агитпункт м агитпункт агонизировать несов. агонехь хила агония ж агони (сауьйзуш хилар) аграрный -ая, -ое аграрии, латталело-ран, латта лело; ~ый вопрос - аграрии г1ул-лакх; ~ая страна - латта лело мохк агрегат м агрегат (балхана вовшахтоьхна тайп-тайпана машинам); уборочный ~ -ялта чудерзо агрегат агрессивность ж агрессивни хилар агрессивный -ая, -ое 1) агрессивни; ~ая политика - агрессивни политика 2) перен. (враждебный) мостаг1аллин; ~ый тон – мостаг1аллин лер агрессия ж агресси агрессор м агрессор агро- агро («агрономически» маъ1на долу чолхечу дешнийн хьалхара дакъа); мас.: агротехника - агротехника агробиология ж агробиологи агроном м агроном агрономический -ая, -ое агрономии, агрономически агрономия ж агрономи, агро1илма агротехник м агротехник агротехника ж агротехника агротехнйческий -ая, -ое агротехникан; ~ие мероприятия - агротехникан г1уллакхаш агрохимический -ая, -ое агрохимически, агрохимии агрохимия ж агрохими (удобренийн г1оьнца ялташ, ораматаш хьекъорх долу 1илма) ад м рел. и перен. жоьжахати; как в аду - жоьжахатехь санна адамов ~о яблоко анат. логашад адаптация ж адаптаци 1) организм го-нахарчу хьелех йолийтар; 2. кхин меттанаш 1амочарна текст аьтто болчу аг!ор кечъяр адаптировать сов. и несов., что адаптировать дан, адаптаци ян; ~нный текст -адаптировать йина текст адвокат м адвокат (бехказваккхархо, хье-хамча) адвокатура ж 1) (профессия адвоката) адвокаталла 2) собир.- адвокатура, адвокаташ адекватный -ая, -ое адекватни, цхьаьнадог1у, цхьатера административной -ая, -ое административни ; в ~ом порядке- административни кепехь администратор м куьйгалхо, администратор администрация ж администраци администрирование с администрировать дар администрировать несов. администрировать дан адмирал м адмирал адрес м 1) адрес; доставить письмо по ~ -у кехат адресаца д1акхачо; переменить ~ адрес хийца 2) (приветствие) -адрес (юбилейца я кхечу х1уманца декъалвеш дохьуьйту маршалла); вручить (или поднести) ~ юбиляру - юбилярана адрес д1адала адресат м адресат (д1аэца дезаш верг) адресный -ая, -ое адресийн ; ~ стол - адресийн стол адресовать сов. и несов., что кому - дахьийта, хьажо адский -ая, -ое 1) рел. жоьжахатин 2) перен.- 1азапе, 1аламат хала; ~ая боль -1азапе лазар адъютант м отта ажурный -ая, -ое 1) чиллахьесан; ~ая шаль - чиллахьесан кортали; ~ая вышивка - шалха дагам 2) перен. (искусный) - исбаьхьаллин; ~ая работа - исбаьхьаллин болх аз м: не знать ни аза - цхьа злп а ца хаа; начинать с азов - элпаш г1ера д1адоло азарт м шовкъ, реже марздалар; войти в ~ - шовкъ ян азартный -ая, -ое марзлун, марзлуш долу; ~ые игры - марзлуш долу ловзарш азбука ж в разн. знач. абат ; ~ Морзе - Морзен элпаш азбучный -ая, -ое: ~ая истина - массар-на а хуу[ш] бакъдерг азотистый -ая, -ое хим. азот йолу, азотан; ~ая кислота- азот йолу мусталла азотный -ая, -ое хим. азотан; ~ая кислота -азотан мусталла аист м ч1ерийдохург ай межд. (выражает испуг, боль) вай, ох! (кхераваларан, лазаваран маь1на долуш); ай, больно! ох1, лазаво! ; ай, да молодец! - гор дика к1ант я1! айва ж хьайба айвовый -ая, -ое хьайбанийн; ~ое варенье -хьайбанийн варени айда межд. прост. - вало; ~ в лес! - вало хьуьнах! айран м (напиток) етта шура, айран айсберг м айсберг, шан лам академик м академик академический -ая, -ое академии, академически; ~ год - академически шо академия ж академи; Академия наук - 1илманийн академи; сельскохозяйственная ~ - гоьртабахаман академи; военная ~ - т1еман академи акваланг м спорт. акваланг (хи бухахь лелаен аппарат) аквалангист м, ~ка ж аквалангист, аквалангхо акварель ж (краска) акварель; (рисунок) - акварелан сурт акварельный -ая, -ое акварелан; ~ый рисунок - акварелан сурт; ~ые краски - хица дашош долу басарш аквариум м аквариум акватория ж акватори, хин т1ие акклиматизация ж 1) (по гл. акклиматизировать) -акклиматизаци яр; мохкалла цадар 2. (по гл.акклиматизироваться) - акклиматизаци хилар; мохкалла цадар акклиматизироваться сов. и несов, акклиматизаци хила (чаще о растениях); мохкалла ца дан (чаще о животных) аккомпанемент м аккомпанемент; петь под ~ баяна - баянан аккомпанементаца йиш лакха аккомпаниатор м аккомпаниатор (т1аьхьара пондар локхург) аккомпанировать несов., кому аккомпанировать - дан, т1аьхьа [пондар] лакха аккорд м аккорд (мукъамехь тадеш цхьаьнатоьхна эшаран. масийтта аз) аккордеон м аккордеон, кехатпондар аккордеонист м, ~ка ж аккордионист, аккордионча, пондарча аккордный -ая, -ое: ~ая работа - аккордан болх; ~ая оплата - аккордаца ахча далар аккредитив м аккредитив (банка я сберкасса некъахочунна ахча схьаэца делла кехат) аккредитовать сов. и несов., кого, дип. - векал ван аккумулировать - несов., что аккумуляци ян; гулдан аккумулятор м фаз., тех. аккумулятор аккумуляторный -ая, -ое аккумулято-ран; ~ая батарея - аккумуляторан батарей аккумуляция ж аккумуляци; гулдар, 1а1ор; ~ энергии - энерги 1а1ор аккуратность ж 1) (опрятность, исполнительность, тщательность) - дурсалла 2) (точность) - нийсалла аккуратный -ая, -ое 1) (опрятный; исполнительный; тщательный)- дурсе; ~ый ученик - дурсе дешархо; ~ая работа - дурсе болх; пиши ~о (нареч.)- дурсе язде 2) (точный) - нийсса, шен хенахь; ~о (нареч.) платить налоги - шен хеннахь налогаш такха акробат м пелхьо акробатика - ж акробатика, пелхьолла акробатический -ая, -ое пелхьонан; ~ие упражнения - пелхьонан упражненеш (или шарамаш) акробатка женск. акробат аксиома ж аксиома (таллаза а хууш дерг) акт м 1) (действие, поступок) акт (цкъа дина я хилла х1ума); ~ огромного политического значения - доккха политически мехала акт 2) (документ)- акт (пачхьалкхан мехала указ, сацам); ~ о перемирии - машаран хьо-къехь акт; ~ на вечное пользование землёй - даим пайда эца латта д1адаларан акт; обвинительный ~ - бехкевен акт 3) театр. акт, дакъа; пьеса в трёх ~ах - кхаа декъехь пьеса актёр м актёр актив 1. м актив, жигархой; партийный ~ партийни актив; сельский ~ юьртан жигархой актив 2. м фин. актив активизация ж 1. (по гл. активизировать)- жигардар, жигардаккхар 2. (по гл. активизироваться) -жигардалар, жигархилар активизировать сов. и чесов., кого-что - жигардакха, жигардан активизироваться сов. и несов. - жигара хила, жигардала активист м, ~ка ж активист, жигархо активность ж жигаралла активный -ая, -ое жигара; ~ый член кружка - кружокан жигара член; ~о (нареч.) участвовать в выборах - харжамаш-кахь жигара дакъа лаца ; ~ое избирательное право - харжамийн жигара бакъо актировать сов. и несов., что акт х1отто актриса ж актриса актуальный -ая, -ое актуальни (карарчу хенахь мехала лору); ~ вопрос- актуальни хаттар акула ж г1оркхма (ч1ара) акустика ж физ. акустика; в зале хорошая ~ - залехь дика акустика ю акушер м, акушерка ж акушер акушерский -ая, -ое акушерийн; ~ие курсы акушерийн курсаш акушерство с акушералла (медицинан дакъа; бер дечу хена лоьраллин г1о дар) акцент м в разн. знач. акцент; сделать ~ на чём-л. цхьана х1уманна т1ехь акцент ян; говорить с кавказским ~ом кавказера акцент йолуш лен акцентировать сов. и несов., что, прям, и перен. акцент ян; ~ первый слог- хьалхарчу дешдекъа т1ехь акцент ян акционер м акционер (акци ерг) акционерный -ая, -ое: ~ое общество акционерийн юкъаралла акция ж фин. акци акция ж полит, акци (х1уманан 1алашоне кхачархьама дийриг); дипломатическая ~ дипломатийн акци алгебра ж алгебра алебастр алебастр (гипсан цхьа тайпа) алебастровый -ая, -ое алебастран алеть несов. 1) (становиться алым) ал бос эца 2) (виднеться — об алом) ал [басахь] къега; вдали алеют маки - геннара ал басахь къега пет1аматаш алиби с нескл. юр. алиби (бехкевийриг зулам дечохь цахилар бехказалла ларар) алименты мн. алименташ (шеца боцчу доьзалхочунна а, дена-нанна а алапих ден дакъа); получать с кого-л. ~ - цхьаьнгара алименташ эца; платить кому-л. ~ - цхьанна алименташ дала алкоголизм м алкоголизм (алкоголан цамгар) алкоголик м алкоголик, алкоголхо алкоголь м алкоголь алкогольный -ая, -ое алкоголан; ~ые напитки - алкоголан маларш аллах м аллах1 аллегорический -ая, -ое аллегорин аллегория ж аллегори (кхечу суьртахь алар) аллея ж аллей алло межд. алло!, ладуг1у!, ладог1ал! аллюр м чабол алмаз м алмаз; резать ~ом - алмазаца хедо алмазный -ая, -ое алмазан алфавит м алфавит, абат; чеченский ~ - нохчийн абат; написать фамилии по ~у - фамилеш абатехь д1аязъян алфавитный -ая, -ое алфавитан, абатан; в ~ом порядке - алфавитан къепехь алчность ж сутаралла, писалла алчный -ая, -ое сутара, пис алый -ая, -ое ал, сирла-ц1ен; алые знамёна - ал байракхаш алыча ж хьаьрса хьач алычовый -ая, -ое хьаьрсачу хьечийн; ~ое варенье - хьаьрсачу хьечийн варени альбом м альбом альманах м альманах (раж йоцуш, араиолу тайп-тайпанчу яздархойн литературан сборник) альпийский -ая, -ое лаьмнийн, лаьмнашкара; ~ие луга лаьмнийн цанаш альпинизм м альпинизм альпинист м, ~ка ж альпинист альпинистский -ая, -ое альпинистийн; ~ лагерь альпинистийн лагерь альт м в разн. знач. муз. альт; петь ~ом - альтаца йиш лакха; играть на ~е- альт лакха альтернатива ж альтернатива (масхчу т1ебилламех цхьаъ къастоза цавалар) альтруизм м альтруизм (шениг дитина, дог ц1ена нехан г1уллакхана кийча хилар) альтруист м альтруист, альтруизмхо альтруистический -ая, -ое альтруистан; ~ поступок - альтруистан х1ума альтруистка женск. альтруист альфа ж альфа (грекийн алфавитан хьалхара элп) от ~ы до омеги - альфина т1ера омеги т1е кхаччалц (юьххьера дуьйна чекхдаллалц); алюминиевый -ая, -ое наштаран алюминий м наштар аляповатый -ая, -ое хат1 доцуш [дина] аманат м (заложник) йисар[хо] амбар м амбар; хлебный ~ ялтийн амбар (или ц1а) амбиция ж амбици, догдоккхалла ; удариться (или вломиться) в ~ю – ч1ог1а дегабаам бан амбразура ж амбразура (т1еман б1аьвнан кораш; стр.— кор-не1 дуг1ийла) амбулатория ж амбулатори американский -ая, -ое америкин американцы мн. (ед. ~ец м, ~ка ж америкахо) америкахой амнистировать сов. и несов., кого амни-сти ян; ~нный - амнисти йина, амнисти хилла амнистия ж амнисти (суьдо тоьхна хан лахаяккхар я лаьцначуьра схьахецар); объявить ~ю -амнисти кхайкхо; попасть под ~ю - амнисти юкъа ваха аморальный -ая, -ое аморальни, телхина, оьзда доцу; ~ поступок - телхина (или оьзда доцу) х1ума амортизатор м тех. амортизатор амортизационный -ая, -ое тех. амортизацин; ~ое устройство – амортизацин г1ирс амортизация ж 1) эк. тишдар, лелор; платить за ~ю - тишдарна мах бала 2) тех. деттадалар лаг1дар, амортизаци амортизировать сов. и несов., что 1) эк. тишдан 2) тех. деттадалар лаг1дан аморфный -ая, -ое хим., мин. аморфан; кеп йоцу; ~ое вещество- кеп йоцу х1умалла амплитуда ж фаз. амплитуда; ~ колебания маятника - маятникан лестаман амплитуда амплуа с нескл. амплуа (артистан ловзо ницкъ кхочучу тайпана ролаш) ампула ж ампула; лекарства в ~х - ампулашкахь молханаш ампутация ж ампутаци (операци йина лозу меже д1аяккхар); произвести (или сделать) ~ю- ампутаци ян ампутировать сов. и несов., что д1адаккха, ампутаци ян; ~ ногу - когана ампутаци ян, ког д1абаккха амулет м ч1иж (от болезни); х1айкал (от болезни и др. несчастья) амфибия ж 1) зоол., бот. амфиби 2) воен. (автомобиль) амфиби; самолёт-~ - амфибии-кема (хи т1е а, лаьтта а охьахуу кема): танк-~ - амфиби-танк амфитеатр м амфитеатр (грекинний, римахойнний театран г1ишло; партер т1ехьара г1аьнтийн мог1анаш) анализ м 1) (метод) анализ (шен дакъойн башхаллашца х1ума талларан 1илманан некъ) 2) (разбор, рассмотрение) таллам, анализ; ~ романа - романан таллам 3) (определение состава) анализ, х1оттам къастор; сделать ~ - анализ ян; ~ почвы - лаьттан х1оттам къастор; ~ крови – ц1ийн анализ анализировать сов. и несов., что талла, къасто, анализ ян аналитик м аналитик, талламхо аналитический -ая, -ое аналитически; ~ий метод - аналитически метод; ~ий ум - аналитически хьекъал; ~ая геометрия - аналитически геометри аналогичный -ая, -ое саннарг, цхьатера, тера; ~ случай - и санна дерг, цунах тераниг аналогия ж аналоги, тера хилар; полная ~я - юьззина аналоги; провести ~ю между чём-л.- цхьана х1уманна юккъе аналоги яло; по ~и с чём-л. - цхьаннах тера ананас м бот. ананас анархизм м анархизм анархист м, ~ка ж анархист анархистский -ая, -ое анархистийн; ~ая организация - анархистийн организаци анархический -ая, -ое анархин; ~ое течение - анархин болам анархия ж анархи (хьаькамийн куьйгалла цахилар; планаза, низамза кегари, г1урт); ~ производства -производствон анархи анатомировать сов. и несов., кого-что- эт1о, эт1ийна талла; ~ труп - дакъа эт1ийна талла анатомический -ая, -ое анатомически ; ~ театр - анатомически театр (1илманан-талламна декъий эт1о чоь) анатомия ж анатоми анафема ж х1уй; предать ~е – х1уй кхайкхо анахронизм м анахронизм, шираллах бухадисинарг ангар м ангар (кеманаш чохь латто я таден г1ишло) ангел м малик; ~ смерти - жабраил-малик, са оьцу мулкалмот ангельский -ая, -ое маликан; ~ий голосок - маликан аз; у него ~ий характер - маликан санна, амал дика йолуш ву и ; ~ое терпение - т1улган бердехь санна собар хилар ангина ж мед. ангина английский -ая, -ое ингалсан; ~ язык - ингалсан мотт англичане мн. (ед. ~ин м, ~ка ж ингалсхо) ингалсхой анекдот м анекдот, забаре дийцар анекдотический -ая, -ое, анекдотичный, -ая, -ое забаре; ~ случай - забаре х1ума анемичный -ая, -ое бос баьхьна (или байна), ц1ий к1езиг долуш; ~ вид - бос баьхьна гар анемия ж мед. анеми анестезировать сов. и несов., что анестези ян; ~ующие средства - лаза ца войту г1ирсаш анестезия ж мед. 1) (потеря чувствительности) анестези, цахаадалар 2) (обезболивание) анестези [яр] (ца лазавен маха тохар) анис м бот. анис (орамат) анисовый -ая, -ое анисан; ~ое масло - анисан даьтта анкета ж анкета; заполнить ~у - анкета яздан анкетный -ая, -ое анкетан; ~ые данные - анкетан хаамаш аннексировать сов. и несов., что аннекси ян аннексия ж аннекси (мохк нуьцкъах кхечу махках д1атохар) аннотация ж аннотаци (боцца чулацам) аннотировать сов. и несов., что аннотаци ян аннулировать сов. и несов., что дохо, д1адаккха; ~ договор- договор дохо; ~ закон - закон д1адаккха аномалия ж аномали (барам т1ера д1ата1ар, нийса цахилар); магнитная ~ - магнитан аномали аноним м аноним (ц1е хьулйина автор) анонимка ж разг. анонимка, ц1арца доцу кехат анонимный -ая, -ое анонимки, ц1арца доцу; ~ое письмо – ц1арца доцу кехат анонс м анонс (хьалххе спектакль д1акхайкхор) ансамбль м в рази. знач. ансамбль; архитектурный ~ - архитектуран ансамбль(дийкначу х1уманан дакъош цхьаьнатовш хилар); ~ песни и танца - эшаран а, хелхаран а ансамбль антагонизм м антагонизм (мостог1алла, машар хир боцу б1останалла) антагонист м антагонист (тавр воцу мостаг1) антагонистический -ая, -ое антагонизме; ~ие противоречия - антагонизме б1останаллаш антарктический -ая, -ое къилбашенан антенна ж радио антенна; приёмная ~ - схьалоьцу антенна анти- приставка анти , дуьхьалара («дуьхьал», маь1на долу дешхьалхе); мае.: антирелигиозный - динна дуьхьалара, антифашист - антифашист антибиотик м мед. антибиотик антивоенный -ая, -ое т1амна дуьхьалара антигосударственный -ая, -ое пачхьалкхана дуьхьалара антидемократический -ая, -ое антидемократически антиимпериалистический -ая, -ое антиимпериалистийн антиисторический -ая, -ое антиисторин антиквар м антиквар[хо] антикварный -ая, -ое антикваран; ~ магазин- антикваран туька антикоммунистический -ая, -ое антикоммунистически антилопа ж антилопа (дийнат) антимилитаризм м антимилитаризм антинародный -ая, -ое халкъана дуьхьал долу, халкъана дуьхьалара антинаучный -ая, -ое 1илманца дог1уш доцу, 1илманна дуьхьалара антинациональный -ая, -ое къомана дуьхьалара антиобщественный -ая, -ое юкъараллина дуьхьалара; ~ поступок - юкъараллица цадог1ург дар антипартийный -ая, -ое антипартин; ~ая группа - антипартин группа антипатичный -ая, -ое цабезаме, безам боцу; ~ человек - безам боцу стаг антипатия ж цабезам; чувствовать к кому-л. ~ю - цхьаьнгахьа цабезам хила антиправительственный -ая, -ое правительствона дуьхьалара антирелигиозный -ая, -ое динна дуьхьалара; ~ая пропаганда - динна дуьхьалара пропаганда антисанитарный -ая, -ое антисанитарин; ~ые условия - антисанитарин хьелаш антисемит м антисемит, антисемитизмхо антисемитизм м антисемитизм антисемитка женск. к антисемит антисемитский -ая, -ое антисемитизме антисептика ж мед. антисептика (чевнах д1овш ца долуьйтуш ц1анъяр я и ц1анъен молханаш) антисептический -ая, -ое мед. антисептикин; ~ие средства - антисептикин г1ирсаш антитезис м филос., лог. антитезис антифашист м, ~ка ж антифашист, антифашизмхо антифашистский -ая, -ое антифашистийн; ~ комитет - антифашистийн комитет антихрист м рел. дажал антициклон м метео антициклон античный -ая, -ое антични; ~ое искусство - антични исбаьхьалла антология ж. лит. антологи; ~ чечено--ингушской поэзии - нохч-г1алг1айн поэзин антологи антоним м лингв, антоним (дешан б1останехьа маь1на долу дош, мае.: к1айн — 1аьржа, лекха—лоха) антракт м антракт; в ~е, во время ~а - антрактехь антропологический -ая, -ое антропологин, антропологически антропология ж антропологи (адаман биологин 1илма) анфас нареч. анфас (юьхьан дуьхьалле); сняться ~ - дуьхьалхьаьжна (или анфас хьаьжна) сурт даккхийта аншлаг м аншлаг (билеташ доьхкина даларан хаам) апатичный -ая, -ое апате (апати йолуш волу); ~ человек апате стаг апатия ж апати (бен ца хеташ хилар); впасть в ~ю - апате вожа апеллировать сов. и несов. 1) юр. (подать апелляцию) апелляци ян (или яла) 2) к ко-му-чему (обратиться) - кхайкха, деха; ~ к народу - халкъе деха (или кхайкха) апелляционный -ая, -ое юр. апелляцин; ~ая жалоба - апелляцин арз апелляция ж 1) юр. (обжалование) апелляци (лакхарчу суьде далар); подать ~ю в суд - суьде апелляци яла 2) (обращение) кхайкхам, кхайкхар, дехар; ~я к общественному мнению - юкъараллина хетачуьнга хьажар апельсин м апельсин апельсинный -ая, -ое, апельсиновый, -ая, -ое апельсинан; апельсиновое дерево- апельсинан дитт аплодировать несов., кому-чему аплодировать - дан, т1араш детта аплодисменты мн. аплодисменташ (реза хилла т1араш деттар) апломб м апломб, куралла; говорить с ~ом - кура къамел дан апогей м 1) астр. апогей (Лаыптана уггаре а генара беттан орбитин т1адам) 2) перен. апогей (кхиаман лаккхара т1ег1а); в ~е славы - сийлаллин апогейхь аполитичность ж аполитизмалла аполитичный -ая, -ое аполитизме апологет м апологет (т1ехдаьккхина цхьаъ хестош верг) аппарат м в разн. знач. аппарат; физиол. тж. меже; государственный ~ - пачхьалкхан аппарат (бахамна урхаллин кхачо ен учрежденеш); научный ~ - 1илманан аппарат (1илманан балхех автора пайда оьцу материалаш); речевой ~ - къамелан аппарат (или меже) аппаратная ж аппаратц1а аппаратура ж собир. аппаратура (аппараташ) аппаратчик м, ~ца ж аппаратхо, аппаратчик аппендикс м анат. аппендикс, сов йоьхь аппендицит м мед. аппендицит, сов йоьхь дестар аппетит м аппетит (яа дог дар); отсутствие ~а - аппетит цахилар; есть с ~ом - аппетит йолуш яа; волчий ~ - берзан мацалла аппетитный -ая, -ое аппетите; ~ая еда - аппетите юург; ~о (нареч.) выглядит - аппетите го аппликация ж аппликаци (бес-бесара кехаташ я к1адих даьхна цуьргаш летош сурт диллар я и сурт) апрель м апрель; в ~е [месяце] - апрель баттахь апрельский -ая, -ое апрелан; ~ое утро - апрелан 1уьйре априори - нареч. филос., лог. априори (фактийн таллам т1е ца дуг1уш, зерах дозуш доцуш) априорный -ая, -ое филос., лог. априорин; ~ое утверждение - априорин ч1аг1дар апробация ж 1) (одобрение) апробаци, къобалдар 2) с.-х. апробаци, къастор; ~ семян - х1уьнан апробаци апробировать сов. и несов., что 1) апробаци ян, къобалдан 2) с.-х. - апробаци къасто аптека ж аптека ; [точно] как в ~е - аптекехь санна нийса аптекарский -ая, -ое аптекан; ~ие- аптекан терза аптекарь м уст. аптекарь, аптекахо аптечка ж аптека (кест-кеста оьшучу молханийн г1ирс); домашняя ~ - ц1ер аптека арабист м 1аьрб-маттанча арабистика ж арабистика (1аьрбийн моттий, йозий, культурий, историй 1амо 1илма) арабский -ая, -ое 1аьрбийн; ~ий - 1аьрбийн мотт ; ~ие цифры - 1аьрбий рахьаш арабы мн. (ед. араб м, ~ка ж 1аьрби) 1аьрбий (къоман ц1е) арапник м шед арахис м арахис (орамат) арахисовый -ая, -ое арахисан; ~ая халва - арахисан хьовла арба ж ворда арбитр м арбитр (суьдан боцчу къовсаман кхелахо) арбитраж м арбитраж (арбитрийн кхел) арбитражный -ая, -ое арбитражан; ~ая комиссия - арбитражан комисси арбуз м хорбаз арбузный -ая, -ое хорбазан; ~ая к -хорбазан чкъуьйриг аргамак м эмалк аргумент м 1) аргумент (бакъхиларан билгало); привести ~ы - аргументаш яло 2) мат. аргумент (хийцалу терахь) аргументация ж аргументаш, аргументаци аргументировать сов. и несов., что аргументаш яло арена ж 1) арена, майда; на ~е цирка - циркан аренехь 2) перен. арена, некъ; на международной ~е -къаьмнийн юкъарчу аренехь аренда ж 1) (наём чего-л.) аренда (йолах пайда эца далар); сдать в ~у – аренде дала , 2) (плата) аренда, мах; платить ~у - аренда д1атакха арендатор м арендатор, арендахо арендный -ая, -ое арендин; ~ая плата - арендин мах арендовать сов. и несов., что аренде эца арест м лацар; находиться под ~ом - лаьцна хила; наложить ~ на имущещество - бахам лаца |
Ваша оценка этого документа будет первой.
Ваша оценка:
Похожие:
База данных защищена авторским правом ©MedZnate 2000-2016
allo, dekanat, ansya, kenam
обратиться к администрации | правообладателям | пользователям
allo, dekanat, ansya, kenam
обратиться к администрации | правообладателям | пользователям